Trời còn chưa sáng hẳn khi tiếng còi báo động từ máy bơm nước vang lên liên hồi, cắt ngang giấc ngủ chập chờn của cả khu lán trại. Nam bật dậy, khoác vội áo khoác, chạy ra khu vực hố đào chính, nơi vài bóng người đã tụ lại, đèn pin quét loang loáng trên mặt nước đục ngầu vừa dâng lên bất thường trong đêm.
"Có người dưới đó! Có người dưới đó!"
Tiếng hét của một công nhân trực đêm vang lên giữa tiếng máy bơm gào rú. Nam lao đến mép hố, nơi lớp thành đất vốn được gia cố cẩn thận giờ sụt xuống thành một khoảng lõm lớn, nước từ mạch ngầm rỉ ra tràn ngập gần nửa hố trong chưa đầy một giờ đồng hồ.
"Ai? Ai đang ở dưới?" Nam quát lên, giọng anh hiếm khi lớn đến vậy.
"Đạt! Đạt trực ca đêm nay, cậu ấy xuống kiểm tra bạt che khu vực phát hiện xương lúc mười một giờ, từ đó không thấy lên nữa!"
Đội cứu hộ tại chỗ chỉ có vài người, tay không đủ dụng cụ chuyên dụng, phải dùng dây thừng buộc quanh người rồi lần lượt lội xuống phần nước còn nông hơn để dò tìm. Ánh đèn pin quét qua quét lại trên mặt nước sủi bọt nhẹ nơi lớp đất vừa sụt, phản chiếu thành từng vệt sáng vỡ vụn.
Phải mất gần bốn mươi phút, một trong số những người lội xuống mới chạm được vào một cánh tay mắc kẹt dưới lớp bùn lẫn mảnh gỗ chống đã gãy sập từ thành hố. Họ kéo Đạt lên trong tiếng hò hét chỉ đạo nhau từ trên bờ, đặt cậu nằm trên tấm bạt trải vội, tiến hành ép tim ngay tại chỗ trong lúc chờ xe cứu thương.
Nam quỳ xuống bên cạnh, hai tay run nhẹ khi phụ giữ đầu Đạt nghiêng sang một bên theo hướng dẫn của người có kinh nghiệm sơ cứu nhất trong nhóm. Da Đạt tái nhợt dưới ánh đèn pin, môi tím ngắt, nước từ tóc và quần áo vẫn tiếp tục nhỏ xuống tấm bạt thành từng vũng nhỏ.
Xe cứu thương đến sau đó mười lăm phút, còi hụ xé toạc màn đêm còn sũng hơi ẩm. Đội y tế tiếp tục cấp cứu trên xe suốt quãng đường đến bệnh viện, nhưng đến khi vào tới phòng cấp cứu, bác sĩ trực chỉ lắc đầu, thời gian ngạt nước đã kéo dài quá lâu trước khi được phát hiện.
Đạt được xác nhận đã qua đời lúc năm giờ hai mươi phút sáng.
Tin tức lan khắp công trường trước khi mặt trời kịp lên hẳn. Đến bảy giờ, gần như toàn bộ đội thi công đã tụ tập trước lán chỉ huy, dụng cụ vẫn nằm nguyên chỗ cũ dưới bạt che, bám bụi từ tối hôm trước. Một vài người ngồi thụp xuống bậc thềm, tay ôm đầu. Một người phụ nữ làm bếp cho công trường đứng khóc nấc ở góc sân, tay vẫn cầm nguyên chiếc muôi múc canh chưa kịp cất.
Đội điều tra an toàn lao động đến hiện trường ngay trong buổi sáng, đo đạc lại toàn bộ khu vực thành hố bị sụt. Kết luận sơ bộ đưa ra sau vài giờ khảo sát: lớp đất gia cố tạm thời không chịu nổi áp lực từ mạch nước ngầm dâng cao bất thường trong đêm, cộng thêm việc thanh chống gỗ ở góc hố đã bị mối mọt từ trước mà chưa kịp thay thế, khiến toàn bộ kết cấu sụp xuống khi có trọng lượng người đứng lên trên.
Người quản lý công trường, mặt hốc hác vì thức trắng đêm, đứng trước tấm bảng thông báo dựng tạm, cố giữ giọng bình tĩnh khi nói với đám đông công nhân đang vây quanh.
"Đây là một tai nạn lao động đáng tiếc, nguyên nhân đã được xác định rõ ràng là do kết cấu chống đỡ không đảm bảo. Công ty sẽ chịu trách nhiệm đầy đủ về mọi chế độ cho gia đình nạn nhân."
"Kết cấu không đảm bảo à?" Một giọng đàn ông trong đám đông cất lên, không rõ mặt người nói. "Bao nhiêu năm làm nghề, chống gỗ mối mọt đến mức đó mà cả đội vẫn để lọt qua mắt."
"Đúng lúc vừa đào được xương xong lại chết người, trùng hợp gì mà trùng hợp thế." Một giọng khác tiếp lời, kéo theo tiếng xì xào đồng tình lan khắp đám đông.
"Đã bảo đừng đào mà." Một người phụ nữ đứng phía sau, giọng run run, không hẳn hướng đến ai cụ thể. "Đã bảo rồi, chỗ đó không phải chỗ để động vào."
Người quản lý công trường giơ tay ra hiệu trấn an, nhưng tiếng xì xào không dứt, càng lúc càng lan rộng khi tin tức truyền ra ngoài khu rào, kéo theo một đám đông người dân hiếu kỳ tụ tập bên ngoài từ giữa buổi sáng, đứng chật cả một đoạn vỉa hè, có người mang cả ghế nhựa ra ngồi chờ, bàn tán rôm rả không kém gì bên trong.
Nam đứng lặng ở một góc lán, nhìn quang cảnh hỗn loạn trước mắt, tay siết chặt cuốn sổ tay đang cầm. Anh bước đến gần người quản lý công trường khi đám đông công nhân đã tản bớt, giọng nói nhỏ nhưng dứt khoát.
"Cho tôi mượn lại toàn bộ hồ sơ kiểm tra kết cấu chống đỡ tuần trước, càng sớm càng tốt."
"Anh nghi ngờ gì trong kết luận à?"
"Không, tôi cần đối chiếu để trả lời công nhân bằng số liệu, không phải bằng lời trấn an suông." Nam nhìn về phía đám đông vẫn còn tụ tập ngoài cổng. "Họ cần một câu trả lời rõ ràng hơn là một câu xin lỗi."
Buổi chiều, Nam cùng đội an toàn lao động dựng lại toàn bộ trình tự sự việc trên một tấm bảng trắng lớn, từ thời điểm mực nước ngầm bắt đầu dâng, đến độ ẩm đo được trong thanh chống gỗ, đến trọng lượng ước tính khi Đạt bước lên khu vực đã suy yếu. Anh gọi từng người có mặt trong ca trực đêm hôm đó lên đối chiếu lại chi tiết, ghi chép cẩn thận từng lời khai, không bỏ sót một mốc thời gian nào.
Đến tối, khi bản trình tự sự việc đã được hoàn thiện với đầy đủ số liệu kỹ thuật, Nam cho dán một bản sao lên khu vực bảng thông báo chung, kèm theo lời mời bất cứ ai còn thắc mắc có thể trực tiếp hỏi đội kỹ thuật vào sáng hôm sau.
Vài công nhân đứng lại đọc bản trình tự dưới ánh đèn công trường, gật gù nhưng ánh mắt vẫn còn phảng phất một nỗi e dè chưa dứt. Một người trong số đó, khi quay đi, vẫn đưa tay chạm nhẹ lên sợi dây đỏ đeo ở cổ tay, một động tác quen thuộc lặp lại nhiều lần trong ngày hôm đó.
Nam đứng nhìn theo đến khi bóng người cuối cùng khuất sau góc lán, rồi quay vào phòng chỉ huy, nơi chiếc ghế Đạt vẫn hay ngồi trong giờ giao ca giờ bỏ trống, một chiếc mũ bảo hộ còn treo hờ trên thành ghế, lấm vài vệt bùn đã khô cứng lại từ buổi sáng hôm trước.